MIIP19.004-Serious Game Duurzame Scheepvaart

Verkenning gebruik serious gaming om energietransitie in de zeevaart te versnellen

De maritieme sector staat voor een grote uitdaging. Terwijl een wereldwijd groeiende economie leidt tot meer vraag naar vervoer van goederen, vereisen de doelen uit het Klimaatakkoord van Parijs en de daarop volgende afspraak in IMO een reductie van de totale CO2-emissie van maritiem transport met minstens 50% in 2050. Het primaire vraagstuk is welke oplossing(en) gaan leiden tot het behalen van deze doelen. Verschillende stakeholders (scheepseigenaren, havenbedrijven, toeleveranciers, overheden, werven etc.) houden zich met dit vraagstuk bezig, elk vanuit hun eigen zienswijzen en elk in een eigen tempo. Stakeholders hebben hierover geregeld met elkaar contact in verschillende sessies (zoals het Platform Schone Scheepvaart en events van TKI Maritiem).
Wat ons als consortium opvalt in deze sessies is dat:

  1. Partijen sterk denken vanuit hun huidige situatie en elke nieuwe ontwikkeling hieraan relateren. Het is moeilijk om de partijen verder te laten denken dan beslissingen voor de komende 5 jaar. Veel partijen (vooral scheepseigenaren) hebben hierdoor een afwachtende houding ten opzichte van de energietransitie.
  2. Partijen geconfronteerd worden met het gedrag van andere stakeholders die vaak conflicteren met hun gedrag. Ze hebben weinig kennis en begrip over de werkwijze van deze andere partijen (waarom doen ze wat ze doen).

Dit leidt tot vertragingen in de beleidsvorming en implementatie van innovaties, waarmee de het innovatievermogen van de sector wordt beperkt.

Wat is er eerder al gedaan?

In deze MIIP willen we deze twee punten aanpakken door inzet van een effectieve communicatie methode die de afgelopen jaren in verschillende vormen succesvol is toegepast in de logistiek, namelijk serious gaming. TNO heeft, onder meer in samenwerking met Havenbedrijven Rotterdam en Amsterdam, Rijkswaterstaat, ProRail en TU Delft, een aantal games ontwikkeld, variërend van digitale games, bordspellen en inzet van simulaties. Games vormden hierin een schakel in bijvoorbeeld het creëren van bewustwording van de kansen van logistieke concepten of ideeën uit te wisselen over toekomstige situaties.

Waarom nu?

De Nederlandse maritieme sector staat nú voor de complexe uitdaging om een competitieve koers te zetten voor een duurzame scheepvaart. Met behulp van de serious game beogen de kennispartijen en de branche dit proces te ondersteunen.

Wat is het vergezicht/kansen?

In deze MIIP willen wij een aantal verkennende sessies houden met een tweetal bestaande logistieke games met een selectie van maritieme stakeholders. Met deze sessies willen we de betrokkenen enthousiasmeren en activeren zodat kan worden vastgesteld waar behoeften bestaan / wat de urgentie is binnen de context van de energietransitie. Op basis van de resultaten zullen we toetsen of er behoefte is aan een nieuw spel rondom energietransitie in de zeevaart en een eerste contourschets maken over welke elementen in dit spel moeten worden opgenomen. Dit spel kan in een follow-up worden ontwikkeld, waarbij een groot deel van de sector kan worden meegenomen. Dit biedt ook een unieke kans voor laagdrempelige deelname door het MKB. Deze MIIP en de follow-up worden ook gebruikt als data acquisitie methode voor PhD onderzoek naar het innovatievermogen van de Nederlandse Maritieme Sector.

Wat is er nieuw aan het project?

In deze MIIP willen we op een unieke wijze de twee eerder genoemde punten aanpakken door serious gaming in te zetten. Serious gaming is een doeltreffende manier om begrip, samenwerking en vertrouwen te creëren tussen partijen en geeft partijen de mogelijkheid om in een veilige omgeving nieuwe concepten te testen. Het game element zorgt voor enthousiasme en betrokkenheid waardoor er een open discussie ontstaat waarin creatieve en innovatieve oplossingen worden bedacht. Dankzij
het duidelijke overzicht van acties en gevolgen tijdens de game wordt ook duidelijk dat alle partijen uiteindelijk gebaat zullen zijn bij een goede samenwerking of verandering.

Aan welk thema kan het worden gekoppeld?

Het project wordt gekoppeld aan het TKI Maritiem thema schone scheepvaart; dit in het kader van de energietransitie.

Doelstelling

Het project heeft twee doelstellingen:

  1. Aan de hand van sessies met serious games maritieme stakeholders op een andere manier met elkaar laten discussiëren over de energietransitie. Hiermee creëren ze bewustwording in elkaars drijfveren en in de voor- en nadelen van de transitie die op de sector af komt.
  2. Afhankelijk van de uitkomsten van de sessies, schetst het consortium de contouren van een nieuwe serious game specifiek gericht op de energietransitie binnen de maritieme sector. Dit spel kan in een vervolgtraject worden ontwikkeld.

Aanpak

De volgende activiteiten worden binnen het project uitgevoerd:

In de eerste stap worden 6 game sessies met tussen de 6 tot 12 deelnemers uit de maritieme sector van 3 uur gehouden waarbij één van de volgende spellen wordt gespeeld:
• Rail Cargo Challenge Rotterdam richt zich op de interactie tussen verschillende stakeholders die samen het spoorvervoer moeten organiseren vanuit Maasvlakte 2. Samen denken de deelnemers na over maatregelen die ze kunnen nemen om het spoorvervoer te verbeteren.
• In het spel Solve It! bedenken deelnemers in teams van 3 een organisatiestructuur voor een logistieke keten in 2030 waarbij ze trends als autonome voertuigen en digitalisering moeten meenemen. Spelers ervaren wat de impact van (abstracte) trends is op de huidige manier van denken en hoe ze zich hier op kunnen voorbereiden.
Bij aanvang van de sessies wordt richting de deelnemers de context van enerzijds energietransitie en anderzijds het doel om te gamen helder gemaakt. Tussen de speelronden door wordt via korte vragen en interactie een prioritering gevormd naar nut- en noodzaak, maar ook benodigdheden in de context van de energietransitie. De opmerkingen en ideeën die zijn geopperd tijdens de game worden aan het einde plenair besproken en geëvalueerd. Hier wordt tevens de vertaling gemaakt naar de maritieme sector en wordt met elkaar bediscussieerd welk verandertraject eventueel nodig is en of een dedicated serious game daarbij noodzakelijk is. De ervaring leert dat door een game te spelen men de mogelijkheden en het potentieel ervaart. Wanneer de game wordt gevolgd door de vraag dit toe te passen op een (te ontwikkelen) game voor energietransitie in de maritieme sector, ontstaat een goede discussie die direct een meerwaarde heeft voor zowel de MIIP-partners als de deelnemers.
Afhankelijk van het resultaat uit de sessies wordt een contourschets van een game opgesteld, waarbij de volgende elementen worden uitgewerkt:
• Doelgroep: Specifiek richten op één toepassingsgebied of één type stakeholder of juist een mix.
• Doelstelling van de game: Voorbeelden zijn kennis geven van verschillende technologieën, met verschillende stakeholders knelpunten identificeren en oplossen, met elkaar verkennen van verschillende toekomstscenario’s, gedragsverandering initiëren, etc.
• Programma van eisen op hoofdlijnen opstellen die we in de game willen meenemen.
• Mogelijk: eerste ideeën van wat voor type game het beste bij de doelen past (bordspel, kaartspel, digitaal spel).
Deze stap wordt in een scrum sessie van een aantal dagen uitgevoerd.

Planning

Het project wordt uitgevoerd in zes maanden:

  • Uitvoeren 6 gamesessies: tussen maart en juni 2019
  • (Indien gewenst) Opstellen contouren serious game: juni 2019
  • Rapportage: Q3 en Q4 2019

Resultaten

De resultaten van het project zijn:

  • Zes game sessies met maritieme stakeholders waarbij zij in discussie gaan over de energietransitie en gevolgen hiervan voor henzelf en de ander.
  • Rapportage met hierin de belangrijkste uitkomsten van de sessies en de contourschets van het spel. De rapportage wordt opgeleverd in PowerPoint format.


Samenwerking

Het project wordt uitgevoerd door TNO in samenwerking met Marin, MKC, NMT en KVNR. Daarnaast wordt samengewerkt met partners uit het Platform Schone Scheepvaart bij het hosten van sessies en het aanleveren van stakeholders.

Taakverdeling

TNO verzorgt de spelbegeleiding tijdens sessies en neemt voortouw contourschets.
MKC, Marin, NMT, KVNR: begeleiden de inhoudelijke discussie, regelen deelnemers, meewerken aan contourschets.
TNO is penvoerder en verzorgt de projectleiding

Contact

Jorrit Harmsen (TNO): 06 46 51 27 97, jorrit.harmsen@tno.nl

Referenties

TNO (2017): Serious Gaming voor de logistiek: voorbereiden op de toekomst
Youtube filmpje Rail Cargo Challenge


© Copyright MKC - 2019